Kategoryzacja hoteli w Polsce i UE – gwiazdki, Hotelstars Union i różnice między krajami

Gwiazdki hotelowe mają pomóc porównać standard obiektów, ale w Europie nie ma jednego, obowiązkowego systemu kategoryzacji. Każdy kraj ma własne zasady – ustawowe lub branżowe – a część państw korzysta ze wspólnego systemu Hotelstars Union. Wyjaśniamy, jak to działa w Polsce i za granicą.

Kategoryzacja hoteli w Polsce

W Polsce kategoryzacja jest obowiązkowa i ustawowa. Zgodnie z ustawą o usługach hotelarskich:

• hotele, motele i pensjonaty mają pięć kategorii oznaczanych gwiazdkami, kempingi – cztery, a domy wycieczkowe i schroniska młodzieżowe – trzy, oznaczane cyframi rzymskimi (art. 37),
• kategorię nadaje decyzją marszałek województwa po ocenie obiektu przez zespół oceniający (art. 38),
• przed rozpoczęciem działalności hotel musi uzyskać zaszeregowanie do rodzaju i kategorii (art. 39),
• nazwy rodzajów i oznaczenia kategorii są chronione prawem – obiekt bez kategorii nie może nazywać się hotelem ani używać gwiazdek (art. 43),
• skategoryzowane obiekty można sprawdzić w jawnym Centralnym Wykazie Obiektów Hotelarskich (art. 42 ust. 3).

Szczegółowe wymagania dla każdej kategorii (m.in. wyposażenie pokoi i łazienek, zakres usług, gastronomia) określa rozporządzenie w sprawie obiektów hotelarskich. Więcej o rodzajach obiektów w tekście hotel – definicja, rodzaje i kategorie.

Kategoryzacja w Unii Europejskiej

Unia Europejska nie ma wspólnego, obowiązkowego systemu gwiazdek. W praktyce funkcjonują trzy modele:

model	jak działa	przykłady
ustawowy, krajowy	kategorię nadaje organ publiczny na podstawie przepisów	Polska
regionalny	zasady ustalają regiony	np. Hiszpania i Włochy, gdzie kryteria różnią się między regionami
branżowy, dobrowolny	klasyfikację prowadzi stowarzyszenie hotelarzy według wspólnych kryteriów	kraje stosujące Hotelstars Union, np. Niemcy, Austria, Szwajcaria, Czechy, Holandia, Szwecja

Co to jest Hotelstars Union?

Hotelstars Union to założone w 2009 roku porozumienie organizacji hotelarskich, które stosują wspólny katalog kryteriów klasyfikacji hoteli. Należy do niego ponad 20 krajów europejskich – na liście członków jest również Polska. System przewiduje kategorie od 1 do 5 gwiazdek, a hotele, które spełniają dodatkowe kryteria w ramach swojej kategorii, mogą otrzymać oznaczenie „Superior” (np. 4 gwiazdki Superior). Klasyfikacja jest okresowo weryfikowana. W Polsce prawnie wiążąca pozostaje jednak kategoria nadana przez marszałka województwa.

Dlaczego 4 gwiazdki to nie wszędzie to samo?

• różne kryteria – w jednym kraju liczy się głównie wyposażenie, w innym także usługi i jakość obsługi,
• różna częstotliwość kontroli – w niektórych systemach kategoria jest weryfikowana co kilka lat, w innych rzadziej,
• dobrowolność – tam, gdzie klasyfikacja nie jest obowiązkowa, część hoteli w ogóle jej nie ma,
• gwiazdki portali – serwisy rezerwacyjne czasem pokazują własne oznaczenia, które nie są oficjalną kategorią.

Dlatego przy rezerwacji za granicą warto czytać opis obiektu i opinie gości, a nie kierować się wyłącznie liczbą gwiazdek. Zob. pytania przed rezerwacją hotelu.

Standard w zależności od liczby gwiazdek

kategoria	czego zwykle można się spodziewać
1 gwiazdka	podstawowy nocleg, łazienka, ograniczony zakres usług
2 gwiazdki	podstawowy standard, często śniadanie
3 gwiazdki	średni standard, restauracja lub bar, szerszy zakres usług
4 gwiazdki	wysoki standard, większe pokoje, room service, często SPA i sale konferencyjne
5 gwiazdek	najwyższy standard, pełen zakres usług, w tym konsjerż i rozbudowana gastronomia

To uproszczenie – dokładne wymagania zależą od kraju. O tym, że „hotele 7-gwiazdkowe” to marketing, a nie kategoria, piszemy w tekście o niezwykłych hotelach świata.

Najczęstsze pytania